Bron: Science Daily | Methode: Herschreven
Origineel: “Why ultra-processed foods make teens eat more when they aren’t hungry”
A Virginia Tech study shows that ultra-processed foods may influence adolescents differently from slightly older young adults. Participants aged 18 to 21 ate more at a buffet and snacked even when not hungry after two weeks on an ultra-processed diet.…
Een nieuwe studie van Virginia Tech werpt een verontrustend licht op hoe ultrabewerkt voedsel het eetgedrag van jonge mensen beïnvloedt. Het onderzoek toont aan dat tieners en zeer jonge volwassenen anders reageren op dit soort voeding dan hun iets oudere leeftijdsgenoten, met potentieel ernstige gevolgen voor hun toekomstige gezondheid.
**Kwetsbare leeftijdsgroep ontdekt**
De onderzoekers bestudeerden 27 mannen en vrouwen tussen 18 en 25 jaar oud, wier gewicht minstens zes maanden stabiel was gebleven. Wat zij ontdekten, was opmerkelijk: na slechts twee weken op een dieet rijk aan ultrabewerkte voeding aten deelnemers tussen 18 en 21 jaar meer calorieën bij een buffetmaaltijd en bleven ze eten zelfs wanneer ze geen honger meer hadden. Bij de deelnemers van 22 tot 25 jaar werd dit effect niet waargenomen.
“Hoewel dit een kortetermijnstudie was, kan deze toename in calorie-inname, als die aanhoudt in de tijd, leiden tot gewichtstoename bij deze jonge mensen,” waarschuwt Brenda Davy, hoofdauteur van het onderzoek en professor aan Virginia Tech’s Department of Human Nutrition, Foods, and Exercise.
**Groeiend obesitasprobleem**
De bevindingen komen op een cruciaal moment. Volgens een analyse gepubliceerd in The Lancet zal tegen 2050 ongeveer één op de drie Amerikanen tussen 15 en 24 jaar oud voldoen aan de criteria voor obesitas. Dit zet hen bloot aan een hoger risiko op ernstige gezondheidsproblemen.
Ultrabewerkte voeding vormt een substantieel deel van het dieet van jonge Amerikanen – tussen 55 en 65 procent van wat ze consumeren. Deze voedingsmiddelen zijn al eerder in verband gebracht met het metabool syndrome, een slechte cardiovasculaire gezondheid en andere aandoeningen bij adolescenten.
**Rigoureuze onderzoeksmethode**
Het Virginia Tech-team ontwierp een uiterst gecontroleerde studie om de effecten van ultrabewerkte voeding te isoleren. Elke deelnemer fungeerde als zijn of haar eigen controlegroep in deze crossover-studie. Ze volgden gedurende twee weken één van de twee diëten, keerden vervolgens vier weken terug naar hun gewone eetgewoonten, en schakelden daarna over naar het andere dieet.
Het eerste dieet bestond voor 81 procent uit ultrabewerkte voeding, terwijl het tweede dieet helemaal geen ultrabewerkte producten bevatte. “We hebben deze diëten zeer rigoureus ontworpen om overeen te stemmen op 22 kenmerken, waaronder macronutriënten, vezels, toegevoegde suiker, energiedichtheid en ook veel vitamines en mineralen,” legt Davy uit. “Eerdere studies hadden diëten niet in deze mate op elkaar afgestemd.”
**NOVA-classificatiesysteem**
Voor de classificatie van voeding gebruikten de onderzoekers het NOVA-systeem, ontwikkeld door voedingsexperts van de Universiteit van São Paulo in Brazilië tijdens hun onderzoek naar een snelle stijging van obesitas in hun land.
Het systeem onderscheidt vier categorieën: onbewerkte of minimaal bewerkte voeding (zoals vers fruit, peulvruchten of natuurlijke yoghurt), bewerkte kookingrediënten (zoals kookoliën, boter en zout), bewerkte voeding (kaas, ingeblikte groenten of vers gebakken brood) en ultrabewerkte voeding.
Ultrabewerkte producten, zoals frisdranken, gearomatiseerde yoghurt en de meeste voorverpakte maaltijden en snacks, worden geproduceerd via industriële verwerking en bevatten additieven die zelden in thuiskeukens worden gebruikt.
**Buffettest onthult verschillen**
Na elke dieetperiode van twee weken werden de deelnemers uitgenodigd om vrijuit te eten van een ontbijtbuffet dat zowel ultrabewerkte als niet-ultrabewerkte opties bevatte. Ze arriveerden nuchter en kregen 30 minuten om van een dienblad met ongeveer 1.800 calorieën – vier keer de calorieënhoeveelheid van een standaard Amerikaans ontbijt – zoveel of zo weinig te eten als ze wilden.
Om het eten zonder honger te bestuderen, kregen de deelnemers direct na het ontbijt een dienblad met snacks. Gedurende 15 minuten moesten ze van elke snack één hap nemen en beoordelen hoe aangenaam en vertrouwd die was. Na het proeven en beoordelen van alle items konden ze ervoor kiezen om door te eten of gewoon te rusten.
**Verontrustende resultaten**
Neurowetenschapper en co-auteur Alex DiFeliceantonio, verbonden aan Virginia Tech’s Fralin Biomedical Research Institute, benadrukt de implicaties: “Onze adolescente deelnemers hadden net meer geconsumeerd tijdens de buffetmaaltijd na het ultrabewerkte dieet. Vervolgens, toen ze de gelegenheid kregen om te snacken zonder honger te hebben, aten ze opnieuw meer.”
Dit gedrag is bijzonder zorgwekkend omdat snacken zonder honger een belangrijke voorspeller is van latere gewichtstoename bij jonge mensen. Het lijkt erop dat blootstelling aan ultrabewerkte voeding deze neiging bij adolescenten vergroot.
**Uniek aan deze studie**
In tegenstelling tot eerdere klinische studies bij volwassenen die continue toegang tot ultrabewerkte voeding boden en waarbij mensen elke dag meer aten en gewicht aannamen, hield de Virginia Tech-studie de dagelijkse calorieën en energiedichtheid gelijk tussen de diëten en evalueerde de inname bij één buffetmaaltijd.
“Dit is belangrijk, omdat het helpt het effect van voedselverwerking op energie-inname te isoleren,” aldus DiFeliceantonio. “In de vorige studie aten mensen elke dag meer, wat betekende dat ze elke dag gewicht aannamen, wat betekende dat hun energiebehoeften ook toenamen. Hier, omdat iedereen een stabiel gewicht had, kunnen we het effect van verwerking alleen zien.”
**Toekomstperspectieven**
De onderzoekers erkennen dat de korte duur van de studie en de focus op één maaltijd mogelijk niet volledig weergeeft hoe mensen in het dagelijks leven met voedsel omgaan, waar eetgelegenheden bijna constant aanwezig zijn.
Davy suggereert dat toekomstig onderzoek de interventieperiode zou kunnen verlengen, jongere deelnemers zou kunnen includeren, of continue toegang tot voeding zou kunnen bieden om werkelijke omstandigheden beter na te bootsen. Door tools zoals hersenbeeldvorming en biomarkers toe te voegen, kunnen wetenschappers mogelijk de biologische routes ontrafelen die blootstelling aan ultrabewerkte voeding verbinden met veranderingen in eetgedrag tijdens de ontwikkeling.
Deze bevindingen onderstrepen het belang van bewustzijn rond voedingskeuzes tijdens de cruciale overgangsperiode naar volwassenheid, wanneer eetgewoonten vorm krijgen en het obesitasrisico begint te stijgen.