Pinokkio-kameleon blijkt na 150 jaar compleet nieuwe soort te zijn

Photo by Jannik on Unsplash

Bron: Science Daily | Methode: Herschreven

Origineel: “A long-nosed chameleon hid its true identity for 150 years”

Scientists have discovered that Madagascar’s iconic Pinocchio chameleon is actually a distinct species now named Calumma pinocchio. DNA from both modern samples and centuries-old museum specimens also exposed another hidden species, Calumma hofreiteri. The study shows that the chameleons’ elongated…

Een van Madagascar’s meest opvallende reptielen heeft wetenschappers bijna anderhalve eeuw lang om de tuin geleid. De zogenaamde Pinokkio-kameleon, bekend om zijn verlengde neusuitsteeksel, blijkt een volledig nieuwe soort te zijn. Dit toont baanbrekend genetisch onderzoek aan dat gebruik maakt van DNA uit eeuwenoude museumcollecties.

**Verrassende ontdekking dankzij moderne technieken**

Het internationale onderzoeksteam, geleid door Dr. Frank Glaw van de Beierse Staatsmusea voor Natuurwetenschappen (SNSB), heeft de kameleon die bijna 150 jaar lang werd beschreven nu officieel hernoemd tot Calumma pinocchio. Hiermee komen de wetenschappelijke en volksnaam eindelijk overeen.

“De genetische analyses zijn overtuigend: de neuskameleons hebben voorgaand onderzoek letterlijk voor de gek gehouden,” legt hoofdonderzoeker Dr. Glaw uit. Het dier bleek geen onderdeel te zijn van de soort die wetenschappers dachten, maar vertegenwoordigt een compleet nieuwe tak in de kameleonfamilie.

**Tweede verborgen soort ontdekt**

Het onderzoek leverde nog meer verrassingen op. Door DNA te analyseren van historisch verzamelde specimens, ontdekten de onderzoekers een tweede, tot nu toe onbekende soort: Calumma hofreiteri. Deze kameleon werd jarenlang ten onrechte geclassificeerd als Calumma nasutum vanwege gelijkenissen in het neusuitsteeksel en andere zichtbare kenmerken.

De studie toont aan hoe misleidend uiterlijke kenmerken kunnen zijn bij het identificeren van soorten. Beide nieuw ontdekte kameleonsoorten behoren tot het Calumma gallus-soortencomplex, een groep waarin mannetjes bekend staan om hun opvallend verlengde neusuitsteeksels.

**Revolutionaire museomics-methode**

Voor hun onderzoek gebruikten de wetenschappers een geavanceerde methode genaamd ‘museomics’, waarmee DNA kan worden geëxtraheerd uit lang bewaard gebleven museumspecimens. Het oudste monster in het project was een kameleon die in 1836 werd verzameld – bijna 190 jaar geleden.

“De studie toont het grote potentieel van de nieuwe museomics-methoden om historisch verzamelde specimens correct te identificeren, vooral in complexe soortengroepen,” merkt Prof. Miguel Vences van de Technische Universiteit Braunschweig op.

Deze innovatieve aanpak opent nieuwe mogelijkheden voor taxonomisch onderzoek en helpt wetenschappers de evolutionaire geschiedenis van soorten beter te begrijpen.

**Snelle evolutie gedreven door partnerkeuze**

Een van de meest fascinerende bevindingen is hoe snel de neusuitsteeksels van deze kameleons kunnen evolueren. Het onderzoek onthulde dat de lengte, vorm en kleur van deze karakteristieke lichaamsdelen verrassend vlug kunnen veranderen.

Volgens de onderzoekers wordt deze snelle evolutie mogelijk gedreven door de voorkeuren van vrouwtjes bij het kiezen van een partner. Dit suggereert dat seksuele selectie een belangrijke rol speelt in de diversificatie van deze reptielgroep.

**Madagascar: een biodiversiteitsjuweel**

Met de toevoeging van deze twee nieuwe soorten herbergt Madagascar nu precies 100 verschillende kameleonsoorten. Dit draagt bij aan een wereldwijde totaal van 236 bekende kameleonsoorten, waarbij meer dan 40 procent van alle soorten wereldwijd op dit eiland voor de kust van Oost-Afrika leeft.

Madagascar wordt al lange tijd erkend als een hotspot voor biologische diversiteit, en deze ontdekking onderstreept de unieke positie van het eiland in de reptielenwereld. Het eiland blijft wetenschappers verbazen met zijn buitengewone variëteit aan charismatische reptielsoorten.

**Belang voor natuurbehoud**

De ontdekking van deze nieuwe soorten benadrukt het belang van voortgezet taxonomisch onderzoek en natuurbehoud. Elke nieuwe soort die wordt ontdekt, vergroot ons begrip van de biodiversiteit op aarde en kan belangrijke implicaties hebben voor beschermingsstrategieën.

Het feit dat deze soorten zo lang onopgemerkt zijn gebleven, toont aan hoeveel we nog niet weten over de natuurlijke wereld om ons heen. Met moderne technieken zoals museomics kunnen wetenschappers nu ook historische collecties opnieuw onderzoeken en mogelijk nog meer verborgen biodiversiteit ontdekken.

Deze doorbraak in de kameleontaxonomie illustreert perfect hoe wetenschappelijke vooruitgang en nieuwe technieken ons kunnen helpen de complexiteit van de natuur beter te begrijpen en te waarderen.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *