Bron: Al Jazeera | Methode: Herschreven
Origineel: “Zelenskyy says willing to drop NATO membership bid ahead of peace talks”
The Ukrainian president says Kyiv could drop its long-held ambition of joining NATO in exchange for security guarantees.
In een opmerkelijke wending in het conflict dat Europa al bijna vier jaar in zijn greep houdt, heeft de Oekraïense president Volodymyr Zelensky aangekondigd dat zijn land bereid is om zijn langgekoesterde ambities voor NAVO-lidmaatschap op te geven. Deze concessie komt er vlak voor cruciale ontmoetingen met Amerikaanse gezanten en Europese bondgenoten in Berlijn, waar de contouren van mogelijke vredesgesprekken besproken zullen worden.
**Historische koerswijziging**
De uitspraak van Zelensky markeert een significante verschuiving in de Oekraïense strategie. Sinds het begin van het conflict heeft Kiev consistent aangedrongen op NAVO-lidmaatschap als de sterkste garantie tegen toekomstige Russische aanvallen. Nu toont de president zich bereid om deze koers te verlaten, mits er alternatieve veiligheidsgaranties komen.
“Vanaf het allereerste begin wilde Oekraïne lid worden van de NAVO; dit zijn echte veiligheidsgaranties. Sommige partners uit de VS en Europa steunden deze richting niet,” verklaarde Zelensky zondag tijdens een vragenronde met journalisten via WhatsApp.
De president benadrukte dat bilaterale veiligheidsgaranties tussen Oekraïne en de Verenigde Staten, evenals vergelijkbare garanties van Europese partners en andere landen zoals Canada en Japan, een alternatief kunnen bieden. “Dit is al een compromis van onze kant,” voegde hij toe, waarbij hij beklemtoonde dat dergelijke garanties juridisch bindend moeten zijn.
**Druk vanuit Washington**
De timing van deze aankondiging is niet toevallig. Er bestaat momenteel aanzienlijke druk vanuit de Verenigde Staten, specifiek van president Donald Trump, om tot een regeling te komen. Trump’s gezant Steve Witkoff en zijn schoonzoon Jared Kushner arriveerden zondag in Berlijn voor besprekingen met Oekraïense en Europese vertegenwoordigers.
De keuze om Witkoff te sturen, die eerder onderhandelingen heeft geleid met zowel Kiev als Moskou, suggereert dat Washington mogelijkheden ziet voor vooruitgang in het vredesproces.
**Twintigpuntenplan en staakt-het-vuren**
Zelensky onthulde dat Oekraïne, Europa en de VS momenteel een twintigpuntenplan bestuderen dat zou kunnen uitmonden in een staakt-het-vuren. Hoewel Kiev geen directe gesprekken voert met Rusland, toonde de president zich open voor een wapenstilstand langs de huidige frontlinies, die hij als eerlijk zou beschouwen.
Deze pragmatische benadering botst echter met aanhoudende Russische eisen. Moskou blijft eisen dat Oekraïne zich terugtrekt uit delen van de provincies Donetsk en Luhansk die nog steeds onder Kiev’s controle staan.
Ondanks de diplomatieke inspanningen blijft Zelensky benadrukken dat hij streeft naar een “waardige” vrede met stevige garanties dat Rusland geen nieuwe aanval zal lanceren.
**Aanhoudende vijandelijkheden**
Terwijl diplomaten onderhandelen over wat mogelijk Europa’s dodelijkste conflict sinds de Tweede Wereldoorlog zou kunnen beëindigen, gaan de gevechten onverminderd voort. Russische aanvallen hebben recentelijk duizenden mensen zonder elektriciteit achtergelaten, waarbij Oekraïense functionarissen stellen dat Moskou bewust het elektriciteitsnet targeteert om burgers tijdens de winter van verwarming en water te beroven.
Ook in de Zwarte Zee is de situatie geëscaleerd. Russische troepen hebben recent Oekraïense havens aangevallen, waarbij Turkse schepen beschadigd raakten, inclusief een vaartuig dat voedselvoorraden vervoerde. Een aanval op Odesa zette graansilo’s in brand, volgens vicepremier Oleksii Kuleba. Zelensky beschreef deze aanvallen als zinloos vanuit militair oogpunt.
**Turkije roept op tot kalmte**
De Turkse president Recep Tayyip Erdogan heeft gewaarschuwd tegen verdere escalatie en opgeroepen tot een “beperkt staakt-het-vuren” dat havens en energiefaciliteiten zou dekken. “Iedereen heeft veilige navigatie in de Zwarte Zee nodig,” verklaarde Erdogan, die benadrukte dat de Zwarte Zee geen “gebied van confrontatie” moet worden.
Deze oproep is bijzonder relevant omdat Turkije de Bosporus-straat controleert, een vitale route voor zowel Oekraïens graan als Russische olie-export.
**Vooruitblik**
De bereidheid van Zelensky om NAVO-lidmaatschap op te geven in ruil voor alternatieve veiligheidsgaranties toont de pragmatische realiteit waarmee Oekraïne geconfronteerd wordt na bijna vier jaar conflict. Hoewel deze concessie één van Rusland’s oorlogsdoelstellingen zou vervullen, blijft Kiev weigeren om territorium af te staan. De komende gesprekken in Berlijn zullen cruciaal zijn om te bepalen of deze diplomatieke opening kan leiden tot daadwerkelijke vooruitgang richting vrede in Europa.