Uitgelegd: Waarom een slaapcoach je kan helpen om te stoppen met doomscrolling

In het kort: Doomscrolling – het eindeloos scrollen door negatief nieuws op je telefoon – is vaak een teken van slaapproblemen. Een slaapcoach kan je helpen betere slaapgewoontes te ontwikkelen en deze ongezonde gewoonte te doorbreken.

Het is middernacht. Je ligt in bed, je weet dat je zou moeten slapen, maar in plaats daarvan scroll je door angstaanjagende nieuwsberichten op je telefoon. Een uur later ben je nog wakker, je hoofd vol zorgen, en de volgende dag voel je je brak. Als dit verhaal je bekend voorkomt, ben je niet alleen. Steeds meer volwassenen worstelen met doomscrolling en slaapproblemen. Wat vroeger vooral babyslaapcoaches deden – mensen helpen om beter te slapen – wordt nu ook ingezet voor volwassenen die gevangen zitten in hun schermen.

Wat is doomscrolling?

Doomscrolling is het dwangmatig blijven scrollen door sociale media of nieuwssites, vooral door negatief of verontrustend nieuws. Je doet dit vaak ‘s avonds laat of midden in de nacht, ook al weet je dat je zou moeten stoppen. Het voelt alsof je in een trance zit: je vingers blijven bewegen, je ogen blijven lezen, maar je wordt er alleen maar ongeruster van.

Vergelijking: Je kunt het vergelijken met het eten van chips wanneer je eigenlijk honger hebt naar een echte maaltijd. Het voelt even goed en geeft je het gevoel dat je iets doet, maar het lost je echte probleem niet op en maakt het vaak erger. Net zoals chips je honger niet stillen, vult doomscrolling je behoefte aan rust en controle niet in.

De term bestaat uit “doom” (ondergang) en “scrolling” (scrollen), omdat mensen vooral blijven hangen bij slecht nieuws. Dit komt doordat ons brein evolutionair geprogrammeerd is om meer aandacht te geven aan gevaar dan aan positieve dingen. In onze moderne wereld betekent dit dat we vastzitten aan een eindeloze stroom van verontrustende berichten.

Hoe ontstaat de vicieuze cirkel tussen slaap en scrollen?

Slechte slaap en doomscrolling versterken elkaar op een verwoestende manier. Wanneer je slecht geslapen hebt, heeft je brein minder zelfcontrole. Je bent vatbaarder voor impulsief gedrag, zoals het pakken van je telefoon wanneer je eigenlijk zou moeten slapen. Je zoekt dan afleiding of een gevoel van controle door informatie te verzamelen.

Maar hier wordt het problematisch: het blauwe licht van je scherm vertelt je hersenen dat het nog dag is, waardoor de productie van melatonine (het slaaphormoon) wordt onderdrukt. Bovendien maakt de emotioneel opwindende content je geest actief en alert – precies het tegenovergestelde van wat je nodig hebt om in slaap te vallen.

Een concreet voorbeeld: Sarah merkt dat ze om 22u30 moe is, maar in plaats van naar bed te gaan, pakt ze haar telefoon “voor vijf minuutjes”. Ze begint te scrollen door Instagram, dan naar nieuwssites, dan naar Twitter. Voor ze het weet is het 1u30 ‘s nachts. Ze slaapt slecht, wordt moe wakker, en de volgende avond herhaalt het patroon zich omdat ze nog minder weerstand heeft.

Waarom is dit belangrijk?

Dit probleem treft steeds meer mensen en heeft serieuze gevolgen voor onze gezondheid en welzijn. Onderzoek toont aan dat slechte slaap niet alleen je humeur en concentratie beïnvloedt, maar ook je immuunsysteem verzwakt en je risico op verschillende ziektes verhoogt.

• Impact op mentale gezondheid: Constant blootstelling aan negatief nieuws verhoogt angst en stress. Combineer dit met slaapgebrek en je krijgt een recept voor depressie en angststoornissen.
• Productiviteitsverlies: Mensen die slecht slapen door doomscrolling presteren slechter op werk of school. Ze maken meer fouten en hebben moeite om zich te concentreren.
• Relatieproblemen: Wanneer je ‘s nachts aan je telefoon hangt, beïnvloedt dit niet alleen jouw slaap, maar ook die van je partner. Bovendien kan het leiden tot minder kwaliteitstijd samen.

Wat doet een slaapcoach en hoe kan dat helpen?

Een slaapcoach is een professional die je begeleidt bij het ontwikkelen van betere slaapgewoontes. Dit is geen dokter of therapeut, maar eerder iemand die praktische, concrete hulp biedt. Ze kijken naar je huidige slaappatronen, identificeren wat je slaap verstoort (zoals telefoongebruik), en maken samen met jou een persoonlijk plan.

Vergelijking: Een slaapcoach is als een personal trainer, maar dan voor je slaap. Zoals een sportcoach je helpt om beter te bewegen en je motiveert om vol te houden, helpt een slaapcoach je om beter te rusten en gezonde gewoontes vol te houden.

Traditioneel werkten slaapcoaches vooral met baby’s en peuters, maar nu zien ze steeds meer volwassenen die worstelen met moderne slaapproblemen. Ze gebruiken technieken zoals het opstellen van een “slaaphygiëne-plan”, het creëren van een ontspannende avondroutine, en het ontwikkelen van strategieën om je telefoon weg te leggen.

Een typische aanpak kan inhouden: samen vaste bedtijden instellen, je slaapkamer optimaliseren (donker, koel, stil), een “telefoonvrije zone” rond je bed creëren, en alternatieve activiteiten vinden voor wanneer je de neiging hebt om te scrollen, zoals lezen, mediteren of ademhalingsoefeningen.

Veelgestelde vragen

Vraag: Kan ik dit niet gewoon zelf oplossen door mijn telefoon weg te leggen?

Dat zou ideaal zijn, maar voor veel mensen is het niet zo simpel. Doomscrolling is vaak een symptoom van onderliggende stress, angst of slechte slaapgewoontes. Een slaapcoach helpt je om de diepere oorzaken aan te pakken en geeft je concrete tools om vol te houden.

Vraag: Zijn slaapcoaches duur en is het het waard?

De kosten variëren, maar bedenk dat chronische slaapproblemen op lange termijn veel duurder kunnen zijn door ziekteverzuim, medische kosten en verminderde levenskwaliteit. Veel mensen zien al na enkele weken verbetering.

Vraag: Werkt een slaapcoach beter dan gewoon een app gebruiken?

Apps kunnen nuttig zijn, maar een slaapcoach biedt gepersonaliseerde begeleiding en houdt je verantwoordelijk. Ze kunnen ook inspelen op specifieke situaties en obstakels die apps niet kunnen voorzien.

Wat betekent dit voor jou?

Als je jezelf herkent in het verhaal van doomscrolling en slaapproblemen, is het belangrijk om te weten dat je niet machteloos bent. Je hoeft niet meteen een slaapcoach in te huren – je kunt beginnen met kleine stappen.

Probeer deze week: je telefoon 30 minuten voor je geplande bedtijd in een andere kamer te leggen. Stel een “slaapwekker” in die je herinnert dat het bedtijd is. Vervang scrollen door iets rustgevends zoals een boek lezen, een warme douche nemen, of enkele minuten mediteren.

Als je merkt dat je deze veranderingen niet zelf kunt volhouden, of als je slaapproblemen je dagelijks leven blijven beïnvloeden, kan professionele hulp van een slaapcoach een goede investering zijn. Veel mensen onderschatten hoe transformerend goede slaap kan zijn voor hun algehele welzijn.

Onthoud: goede slaap is geen luxe, het is een basisvereiste voor een gezond en gelukkig leven. In onze hypergeconnecteerde wereld moeten we bewuster omgaan met onze schermtijd, vooral ‘s avonds.

Onthoud dit

1. Doomscrolling en slechte slaap versterken elkaar – doorbreek de cyclus door bewuste keuzes te maken over je schermtijd voor het slapen
2. Een slaapcoach kan praktische hulp bieden als je er zelf niet uitkomt, net zoals een personal trainer je helpt met sporten
3. Kleine veranderingen kunnen grote effecten hebben – begin met je telefoon een half uur voor bedtijd weg te leggen